مردادماه فصل به بار نشستن ماهها تلاش شالیکاران گیلانی است. این روزها خوشههای طلایی برنج در شالیزارها رسیدهاند و کشاورزان پس از ماهها کار و انتظار، برداشت دسترنج خود را آغاز کردهاند. شالیزارهای گیلان در روزهای برداشت، شاهد جنبوجوش کشاورزانی است که حاصل یک فصل تلاش را از دل زمین به دست میآورند.
همزمان با پایان فصل برداشت برنج، در برخی مناطق شاهد آتشزدن کاه و کلش باقیمانده در شالیزارها هستیم. اقدامی که ممکن است برای پاکسازی سریع زمین و آمادهسازی آن برای کشت بعدی، ساده و کمهزینه به نظر برسد، اما پیامدهای آن فراتر از چند ساعت دود و شعله است. سوزاندن بقایای برنج، حجم زیادی دود و ذرات معلق وارد هوا میکند و میتواند کیفیت هوای مناطق روستایی و حتی شهرهای اطراف را تحت تأثیر قرار دهد.
اما در این میان، بخش کمتر دیدهشده ماجرا موجودات زندهای هستند که در همین زمینها زندگی میکنند. موجوداتی که با آتشزدن شالیزار، زیستگاه و چرخه طبیعی زندگیشان نیز دستخوش تغییر میشود. شالیزار تنها محل تولید برنج نیست، بخشی از یک زیستبوم است که حیات گونههای مختلف گیاهی و جانوری به آن وابسته است.