به گزارش حیات به نقل از ایرنا، نمایشگاه «یازده اثر از هنرمندان چاپگر مکزیک» در امتداد مجموعه رویداد «هنر و جنگ» از گنجینه موزه هنرهای معاصر تهران در سرسرای موزه به نمایش گذاشته شده است.
این رویداد، سومین نمایشگاه موزه از مجموعه رویدادهای «هنر و جنگ»، دوم خرداد ماه افتتاح شده و تا روز شنبه نهم خرداد ادامه خواهد داشت. در این نمایش، دو اثر چاپ ارزشمند از دو هنرمند نامدار مکزیک، سیکیروس و اوروسکو، مربوط به دهه ۲۰ میلادی قرن بیستم، به نمایش در آمده است که روایتگر نبردهای مردمان این کشور هستند. در کنار این دو اثر، مجموعه ۹ اثر چاپ هنری از هنرمندان معاصر مکزیکی نیز ارائه شده که بر تصویر نبردهای استقلال و هویتبخشی اجتماعی مکزیک متمرکز هستند.
هنر و جنگ، روایتی از موزه
بشریت همواره در طول تاریخ خود شاهد جنگهای متعددی بوده است که به طور شگرفی بر فرهنگ و تمدن وی تاثیر گذاشته است. تامل بر آثار برجای مانده از اعصار گذشته گواه روشنی بر این تاثیر گذاری است و این امکان را فراهم میآورد تا با نگاهی معاصر این وقایع و پیامدهایشان را تحلیل و تفسیر نمود. هنر، به مثابه پدیدهای فرهنگی و برخوردار از نسبت پذیری اجتماعی، همواره در برابر هجومها، جنگها و بحرانها، واکنشهای متنوعی از خود نشان داده است.
از این رو میتوان سیر اثرگذاری جنگها بر هنر را از منظر مکاتب و نگرشهای هنری مورد تحلیل قرار داد و نقشهای گوناگون هنر را در بستر فرهنگی و اجتماعی مقایسه کرد. کنشها و واکنشهای گوناگونی، متاثر از گقتمانها و نگرشهای حاکم بر زمانه که تجلیهای متفاوتی یافته و گاه خود به جریانی گفتمان ساز بدل گشته است.
بازنگری مجموعه آثار موزه هنرهای معاصر تهران، از این منظر، فرصتی مغتنم برای مشاهده و بازخوانی تاثیر جنگها و منازعات امروز جهان بر هنر معاصر و شکل گیری مکاتب و گفتمانهای هنری قرن بیستم و پس از آن در زمانه کنونی است. در جهان پر آشوب و از هم گسسته کنونی، موزهها با گردهم آوردن عناصر از هم گسیخته این جهان و ایجاد پیوندی از طریق هنر، انسانها را به هم نزدیک ساخته و بر آرمانهای مشترک بشری تاکید میورزند. چنانکه شورای بینالمللی موزهها (ایکوم) نیز به عنوان شعار سال جاری موزهها بر این مهم متمرکز شده است که "موزهها، جهانهای گسسته را متحد میکنند".
اکنون در آستانه روز جهانی موزه ها، موزه هنرهای معاصر تهران با بهره گیری از ظرفیت خود در راستای تحقق این شعار، مجموعه رویداد "هنر و جنگ" را برنامه ریزی کرده است تا با گردهم آوردن روایتهای هنرمندان ایران و جهان، جهانی متحد از هنر را در گسست حاصل از جنگ به تصویر کشد.
هنر مکزیک، به تمامی هنر مبارزه و جنگ است
سعید باباوند، هنرمند در خصوص این نمایشگاه نوشته است: مکزیک را با غذاهای بیاندازه تند، انقلاب و چهرههای مبارز خصوصاً «زاپاتا»، شاعران و نویسندگان بزرگ و بیش از همه دو چهره درخشانش «اوکتاویو پاز» و «کارلوس فوئنتس» که قطعاً از شاخصترین نویسندگان و شاعران معاصر جهان نیز هستند و نقاشان پرشور میشناسیم.
جنبش استقلال مکزیک اگر چه در دهههای آغاز قرن نوزدهم (۱۸۱۰ تا ۱۸۲۱) توانست سه قرن تسلط اسپانیاییها را پایان دهد، اما صد سال طول کشید تا جهان نوی مکزیکی با انقلاب بزرگ علیه نظام طبقاتی و استثمار (۱۹۱۰ تا ۱۹۱۷) ظهور یابد.
هنر نوی مکزیک از یک دهه بعد از آن در دهه ۱۹۳۰ میلادی، رفته رفته چهره گشود. «ریورا»، «اوروسکو» و «سی کی روس» چهرههای افسانهای هنر مکزیکاند که از سویی با آموزههای پاریسی و از سوی دیگر با رجوع به سنت پیشا استعماری یا همان هنر بومی مکزیک زبانی هنری پی افکندند که در بسیاری از هنرمند مبارزان جهان، کارگر افتاد و زبان و بیانشان را تحت سیطره گرفت.
این سه نام بسیار مشهور، خود برآمده از جنبشی بزرگاند که با عنوان رنسانس مکزیک از آن یاد می شود؛ جنبشی هویت خواه که کوشید مردمان مکزیک را زیر چتری از جنس میهن و همدلی جمع کند و با نور تاباندن بر هنر و هویت ملی سایه الگوهای اروپایی را در فرهنگ این سرزمین کمرنگ کند.
هنر مکزیک و آنچه از هنر این سرزمین در جهان شناخته میشود، از این دریچه به تمامی هنر مبارزه و جنگ است؛ جنگ با اشغالگر و استثمارگر.
نقاشیهای دیواری غول اندام مکزیک که بر دیوارهای شهر و ساختمانهای عمومی تصویر میشد و چاپ دستیهایی که با تکثیر در منظر مردم آن سرزمین و پس از آن مردم تمام جهان قرار میگرفت، بخشی بی بدیل از هنر مدرن دنیاست که در حافظه جمعی ما نقش انداخته، چنانکه ادبیات و غذاهای تند مکزیکی نیز از حافظه مردم دنیا بیرون نمیرود.
چاپدستی، مردمیترین رسانه هنرهای تجسمی
چاپدستی را میتوانیم مردمیترین رسانه هنرهای تجسمی یا چنانکه مشهور است رسانه هنری دموکراتیک بدانیم، از این رو چاپدستی در مکزیک اهمیت بی بدیلی دارد.
موزه ملی چاپ مکزیک که در دهه ۱۹۸۰ میلادی تأسیس شده و از مهمترین موزههای چاپ جهان است، در سال ۲۰۱۰ میلادی، درست ۲۰۰ سال بعد از استقلال و صد سال پس از انقلاب مکزیک با حمایت دولت این کشور، پروژهای را به جهان معرفی کرد که آن را با عنوان کارپتا (به زبان اسپانیایی) یا پوشه میشناسیم.
کارپتا، پوشه، پورتفولیو، پرونده یا عناوینی مانند این، به مجموعههای چاپی اطلاق میشود که در آن موضوع مشترکی توسط چند هنرمند یا کارهای متعددی از یک هنرمند گرد آمده است.
در این پروژه ۴۱ هنرمند مکزیکی و ۱۱ هنرمند مطرح از اروپا و آمریکای شمالی و جنوبی، ۵۱ اثر چاپ دستی و یک مجسمه را اغلب در تیراژ صد نسخه تولید کردند. حدود نیمی از تیراژ پروژه کارپتا به عنوان هدیهای دیپلماتیک طی چند سال به موزههای مختلف جهان اهدا شد.
موزه هنرهای معاصر تهران، میزبان و مالک مجموعه شماره ۲۲ کارپتا شد و آن را در بهار و تابستان ۱۳۹۱ (۲۰۱۲) نمایش داد.
این مجموعه که همگی با تم میهنی کار شدهاند از نظر تنوع و غنای تکنیکی، فرمی درخشان و کم نظیر است. ابعاد بزرگ آثار در کنار قدرت طراحی و خلاقیت و تسلط بر شیوههای مختلف چاپ، خصوصاً تنوع در تکنیکهای چاپ فلز به ما میگوید که با سنت هنری استخوان داری مواجه هستیم.
در بسیاری از آثار تم میهنی با اساطیر و نشانگان فرهنگی کهن مکزیک پیوند خورده و جهانی خیال انگیز را ساخته است. آنچه در این نمایش آمده جز دو کار نخست که آثار پیشگامان هنر مکزیکی یعنی «ریورا» و «اوروسکو» هستند، گزیدهای است از مجموعه یاد شده که با تاکید بر مضامین ملی و تنوع بیان هنری و تکنیکی انتخاب شده اند.
انتهای پیام//
نظر شما